ชาวนาในจังหวัดศรีสะเกษ หลังจากรอฝนมานาน พอมีฝนตกลงมา จึงพากันฟื้นประเพณีลงแขกดำนาวันแม่ เพื่อรอไปเก็บเกี่ยวในวันพ่อ สอนลูกหลานให้ดำนา เพื่อการสืบสานอาชีพชาวนา ผู้ที่ปลูกข้าวให้คนได้กิน

วันที่ 12 สิงหาคม 2562 ซึ่งคนไทยถือว่าเป็นวันแม่แห่งชาติ ที่ จังหวัดศรีสะเกษ เกษตรกรชาวนา หลังจากที่รอฝนตกลงมาเพื่อที่จะได้มีน้ำในทุ่งนาเป็นระยะเวลายาวนานกว่า 2 เดือน ซึ่งส่งผลให้เกษตรกรบางส่วนที่ใช้การทำนาแบบวิธีหว่านไปก่อน ต้องประสบปัญหาฝนทิ้งช่วง ต้นข้าวยืนต้นตายกันเป็นส่วนใหญ่ แต่มาในระยะ 4 – 5 วันนี้ ได้มีฝนตกลงมาแทบทุกวัน ทำให้น้ำขังเต็มทุ่งนา เกษตรกรชาวนาพากันดีใจ พร้อมใจกันฟื้นประเพณีลงแขกดำนา การรวมกันไปถอนกล้าต้นข้าว มาปักดำในแปลงนาที่ใช้ควายไถนา โดยถือเอาฤกษ์เดิมที่บรรพบุรุษเคยสั่งสอนเอาไว้ให้เกษตรกรชาวนาอีสานจดจำนำมาใช้ นั้นก็คือ การทำนาดำ จะต้องปักดำในวันแม่ เพื่อรอไปเก็บเกี่ยวในวันพ่อ  5 ธันวาคม ของทุกปี ต้นข้าวจะออกรวง และแก่จัดพอเก็บเกี่ยว

ชาวบ้านโนนแดง – โนนม่วง ตำบลทุ่งไชย อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ เล่าให้ฟังว่า เดิมทีในการทำนาของบรรพบุรุษของชาวนาก็คือ ฝนตกแรกที่เทลงมาจะมีเพียงเล็กน้อยในช่วงเดือนมิถุนายน ซึ่งชาวนาก็จะต้องไถเตรียมแปลงกล้า และทำการเพาะกล้าต้นข้าวเตรียมเอาไว้ จากนั้นก็รอให้ต้นกล้าข้าวโต พร้อมกับการรอฝนใหญ่ที่จะตกมายังแปลงนา มากพอจนสามารถมีน้ำขังในแปลงนาราว 30 – 50 เซนติเมตร จากนั้นชาวนาก็จะนำควายที่สอนในการเข้าไถ นำไปไถนาเตรียมเอาไว้ แต่บางคนที่ได้มีการขอแรงจากเพื่อนชาวนาด้วยกัน หรือเรียกว่า การลงแขกดำนา ก็จะไถไปด้วย ดำนาไปด้วย และไปถอนต้นกล้าข้าวที่เพาะเอาไว้มาดำไปด้วยในวันเดียวกัน โดยจะดำนาในวันแม่ ซึ่งเป็นการดำนาข้าวหอมมะลิที่คุณภาพดี อายุการเจริญเติบโต จนออกรวง และรวงเมล็ดข้าวแก่จัดเหมาะแก่การเก็บเกี่ยวก็จะเป็นวันพ่อ หรือวันที่ 5 ธันวาคม ของทุกปี ชาวนาอีสานจึงถือเอาฤกษ์ ดำนาวันแม่ เพื่อเก็บเกี่ยววันพ่อ ซึ่งเมล็ดข้าวหอมมะลิจะมีอายุครบเก็บเกี่ยวพอดี

อย่างไรก็ดี ในการลงแขกเกี่ยวข้าว ดำนาในวันแม่ เพื่อรอไปเก็บเกี่ยวในวันพ่อ เกษตรกรชาวนา ยังได้นำลูกหลาน มาสอนในการดำนา การจับกล้าข้าวก่อนดำ การถอนต้นกล้าข้าว อื่นๆ ในการทำนา ที่เป็นอาชีพของเกษตรกรชาวนาอีสานนับตั้งแต่บรรพบุรุษมาแล้วด้วย

แสดงความคิดเห็น